Mehmet ÇINAR/ANTALYA, (Antalya Olay) – Akdeniz sahillerinde nesli tehlike altında olan deniz kaplumbağalarının yuvalama faaliyetleri için belirlenen kumsallar, İztuzu, Patara ve Çıralı gibi alanlarda saat 20.00 ile 08.00 arasında giriş yasağına tabi tutuldu. Bu yasaklar dahilinde, ateş yakmak, mangal yapmak, çadır kurmak ve araçla giriş yapmak da kesinlikle yasak. Kumsallar, geceleri deniz kaplumbağalarının, gündüzleri ise insanların kullanımına açık kalacak. 1 Mayıs’ta başlayan yasaklar, eylül sonuna kadar devam edecek ve bu kurallara uymayanlara 699 bin 245 TL’ye kadar idari para cezası uygulanacak. Tüzel kişi ve kurumlar için ceza miktarı ise üç katına çıkacak.
Dünya Doğayı Koruma Birliği’nin (IUCN) nesli tehlike altındaki türler listesinde yer alan caretta caretta ve chelonia mydas türü deniz kaplumbağalarının yuvalama sezonu, Akdeniz’deki plajlarda açıldı. Bu süreç, her yıl nisan sonu ya da mayıs ayında başlamakta ve erişkin kaplumbağaların kumsallara yumurta bırakmasıyla devam etmektedir. Temmuz ortalarından itibaren yuva çıkışları ve yavruların denize ulaşması eylül ayı sonuna kadar sürmektedir. Türkiye’nin Akdeniz kıyıları, deniz kaplumbağalarının en büyük yuvalama alanlarını barındırmaktadır.
TÜRKİYE’DE 21 YUVALAMA KUMSALI
Türkiye’deki en geniş yuvalama alanları, Antalya’da yer almaktadır. 30 kilometrelik Belek kumsalı, hem Türkiye’nin hem de Akdeniz’in en büyük yuvalama alanı olarak öne çıkmaktadır. Ülkemizde toplamda 21 deniz kaplumbağası yuvalama kumsalı bulunmaktadır. Bu kumsallar arasında Antalya’nın yanı sıra Muğla, Mersin, Adana ve Hatay illeri de yer almaktadır. Belirtilen kumsallar şunlardır: Ekincik, Dalyan, Dalaman, Fethiye, Patara, Kale, Kumluca, Olimpos-Çıralı, Tekirova, Belek, Kızılot, Demirtaş, Gazipaşa, Anamur, Göksu Deltası, Alata, Davultepe, Kazanlı, Akyatan, Yumurtalık ve Samandağ.
BU YIL CEZA MİKTARI 699 BİN 245 TL
Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) Genel Müdürlüğü ile Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bağlı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü, bu kumsalların korunmasından sorumludur. Mayıs-eylül döneminde yuvalama ve yavru çıkış dönemi boyunca geceleri sahile girişler yasaklanmaktadır. Ayrıca, bu sahillere araçla giriş, çadır kurmak, kamp yapmak, ateş veya mangal yakmak gibi etkinlikler de yasak kapsamına alınmıştır. Biyolojik çeşitliliği tahrip eden, deniz kaplumbağalarına ve yuvalarına zarar veren veya kumsallardan yasa dışı kum alanlara 2872 sayılı Çevre Kanunu çerçevesinde idari para cezası uygulanmaktadır. 2026 yılı için belirlenen ceza miktarı 699 bin 245 TL’dir. Eğer ihlali yapan tüzel kişi veya kurumlar olursa ceza miktarı 2 milyon 97 bin TL’ye kadar çıkmaktadır.
GECE KAPLUMBAĞALAR, GÜNDÜZ İNSANLAR
1 Mayıs’ta başlayan ve eylül sonuna kadar devam edecek olan yasaklar çerçevesinde, koruma altındaki deniz kaplumbağalarının yuvalama alanı olarak belirlenen 21 kumsal, sadece gündüz saatlerinde yerli ve yabancı turistler tarafından kullanılabilecektir. Gece ise bu kumsallar tamamen deniz kaplumbağalarına tahsis edilecektir. Giriş yasağı saat 20.00’de başlayıp, sabah 08.00’e kadar sürecektir. Bu konuda bilgilendirmeler ve uyarı tabelaları ile destek sağlanmaktadır. (Antalya Olay)
