Sıfır Atık Hareketi, 27 Eylül 2017 tarihinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın öncülüğünde başlatıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın koordinasyonunda yürütülen bu proje, Birleşmiş Milletler (BM) tarafından da kabul gören küresel bir çevre hareketine dönüşmüştür. 14 Aralık 2022’de BM Genel Kurulu’nda yapılan oylamada, Türkiye’nin ana sunuculuğunda 105 ülkenin ortak desteğiyle 30 Mart, ‘Uluslararası Sıfır Atık Günü’ olarak ilan edildi. Bu yılki ‘Uluslararası Sıfır Atık Günü’nün teması ise ‘Gıda İsrafı’ olarak belirlendi. Türkiye’nin COP31 Başkanlığı ve ev sahipliği süreci, BM’deki etkinliklerin ana başlıklarından biri oldu; gıda israfının küresel boyutuna dair bilgilendirmeler gerçekleştirildi. COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü nedeniyle New York’ta düzenlenen etkinliklere katıldı. Bakan Kurum, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile görüşerek, Türkevi’nde 140’a yakın ABD’li iş insanı ve sivil toplum kuruluşu temsilcisine Türkiye’nin COP31 vizyonunu ve Sıfır Atık başarısını aktardı.
BAKAN KURUM, TÜRKİYE’NİN COP31 VİZYONUNU ANLATTI
Bakan Kurum, 27 Mart Cuma günü BM Genel Kurulu’nda Türkiye’nin COP31 ev sahipliği ve başkanlık sürecine dair daimi temsilcilere bilgilendirme yaptı. Kurum, küresel çevre hareketi Sıfır Atık’ın COP31 sürecinde önemli bir konu olacağını, Türkiye’nin uluslararası sisteme güveni artırmak için çaba göstereceğini ifade etti.
TÜRKİYE’NİN SIFIR ATIK KAZANIMLARI
Türkiye, Sıfır Atık Hareketi ile 2017 yılından bu yana çevre, enerji, sera gazı salımı ve atık depolama alanlarında önemli tasarruflar sağladı. Bugüne kadar 217 bin bina ve yerleşkede Sıfır Atık Yönetim Sistemi’ne geçiş yapıldı. 2017’de yüzde 13 olan geri kazanım oranı her yıl artarak 2024’te yüzde 36,08’e, 2025’te ise yüzde 37,53’e yükseltilmesi hedefleniyor. Türkiye, 2035 yılına kadar geri kazanım oranını yüzde 60’a, 2053 yılına kadar da yüzde 70’e çıkarmayı planlıyor.
EKONOMİYE 365 MİLYAR TL KATKI
Sıfır Atık Hareketi çerçevesinde 28 milyon kişiye eğitim verildi. Proje başlangıcından 2025 yılı sonuna kadar 36,1 milyon ton kağıt-karton, 10,2 milyon ton plastik, 3,5 milyon ton cam, 9,6 milyon ton metal ve 30,6 milyon ton organik ve diğer geri kazanılabilir atık işlenerek ülke ekonomisine 365 milyar TL katkı sağlandı. Toplanan atıklardan, 54 milyon hanenin bir yıllık elektrik ihtiyacına eşdeğer 270 milyar kilovat saat enerji tasarrufu sağlandı; İstanbul’un iki yıllık su tüketimine eşdeğer 2 trilyon litre su tasarrufu ve Türkiye’deki tüm araçların bir yıllık yakıt tüketiminden daha fazla 60 milyar litre petrol tasarrufu gerçekleştirildi. Ayrıca, yaklaşık 55 bin futbol sahası büyüklüğünde bir alan atık depolama yeri tasarrufu sağlandı. Türkiye’deki ormanların yüzde 7’sine denk gelen 613 milyon ağacın kesilmesi önlendi ve yaklaşık 36 milyon aracın yıllık karbon salımına eşdeğer 180 milyon ton sera gazı salımının önüne geçildi.
BM GENEL KURULU’NA HİTAP EDEN İLK TÜRK LİDER EŞİ
Emine Erdoğan, BM 77’nci Genel Kurul toplantısı sırasında düzenlenen Sıfır Atık konulu özel oturumda konuşma yaparak bu kurula hitap eden ilk Türk lider eşi oldu. Aynı toplantıda BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu’nun kurulacağını duyurdu. 12 Nisan 2023 tarihinde bu danışma kurulu resmen kuruldu. Emine Erdoğan’ın başkanlığındaki kurulda, BM Genel Sekreter Yardımcısı Guy Bernard Ryder ile birlikte ABD, Sierra Leone, Şili, Bangladeş, Brezilya, Kolombiya, Hollanda, Fas, Belçika ve Hindistan’dan 13 üye yer aldı.
131 ÜLKEDEN 438 BİNİN ÜZERİNDE İMZA
BM 78’inci Genel Kurul toplantıları çerçevesinde, Emine Erdoğan’ın öncülüğünde Türkevi’nde düzenlenen Küresel Sıfır Atık Hareketine Doğru etkinliğinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Emine Erdoğan’ın önderlik ettiği Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı’na ilk imzayı attı. Online imzaya sunulan platform, günümüzde 131 ülkeden 438 binden fazla Sıfır Atık gönüllüsünün iyi niyet beyanını imzaladığı bir mecra haline geldi. Ayrıca, 50’den fazla lider eşi, uluslararası kuruluşların üst düzey temsilcileri ve yabancı bakanlar da bu beyanı imzaladı.
G20’DE SIFIR ATIK
Hindistan’ın dönem başkanlığını yaptığı G20
