Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde mayıstan bu yana süren Ebola salgınında can kaybı 3 bin 7’ye yükseldi.
Salgın Bundıbugyo Virüsünden Kaynaklanıyor
Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde mayıstan bu yana süren Ebola salgınında can kaybı 3 bin 7’ye yükseldi. Binlerce vakanın kaydedildiği ülkede salgının ağır bilançosu, yan yana kazılan yüzlerce mezarla gözler önüne serildi. Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nde (KDC) mayıs ayından bu yana devam eden Ebola salgınında bilanço ağırlaşmayı sürdürüyor.
Ülke hükümetinin 31 Ağustos itibarıyla açıkladığı verilere göre doğrulanmış vaka sayısı 6 bin 186’ya, virüs sebebiyle hayatını kaybedenlerin sayısı ise 3 bin 7’ye yükseldi. Salgının yol açtığı yüksek can kaybı sebebiyle cenazelerin defnedilmesi için çok sayıda mezarın yan yana hazırlandığı görüntüler, ülkedeki sağlık krizinin ulaştığı boyutu gözler önüne serdi. Resmi verilere göre mevcut salgında ölüm oranı yüzde 48,6 olarak kayıtlara geçti.
Cenazelerde Bulaş Riski Yüksek
Bugüne kadar 1409 kişinin hastalığı atlattığı, 830 hastanın ise karantina ve tedavi merkezlerinde gözetim altında tutulduğu kamuoyuna duyuruldu. Salgın; Ituri, Kuzey Kivu, Haut-Uele, Tshopo, Güney Kivu ve Bas-Uele eyaletlerindeki toplam 60 sağlık bölgesinde etkisini sürdürüyor. Vaka sayısındaki artış ve hastalığın geniş bir coğrafyaya yayılması, temaslıların izlenmesi ve sağlık hizmetlerinin kesintisiz yürütülmesini daha da kritik hale getiriyor.
SALGIN BUNDIBUGYO VİRÜSÜNDEN KAYNAKLANIYOR Mevcut salgına Ebola hastalığına yol açan Bundibugyo virüsü neden oluyor. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre hastalık, enfekte kişilerin kanı ve diğer vücut sıvılarıyla doğrudan temasın yanı sıra bu sıvılarla kirlenmiş yüzey ve malzemeler aracılığıyla bulaşabiliyor.
Temaslıların 21 Gün İzlenmesi Kritik
Virüsün kuluçka süresi 2 ila 21 gün arasında değişirken, enfekte kişiler belirtiler ortaya çıkmadan önce bulaştırıcı kabul edilmiyor. Ateş, halsizlik, kas ağrısı, baş ağrısı ve boğaz ağrısı gibi ilk belirtilerin başka hastalıklarla karıştırılabilmesi ise vakaların erken dönemde tespitini zorlaştırabiliyor. Ebola ile mücadelede yalnızca hastaların izolasyonu değil, hayatını kaybeden kişilerin güvenli biçimde defnedilmesi de salgının kontrol altına alınmasının temel unsurları arasında bulunuyor.
Virüs, yaşamını yitiren kişilerin vücut sıvılarıyla temas yoluyla bulaşabildiği için geleneksel cenaze uygulamaları gerekli koruyucu önlemler alınmadığında yeni enfeksiyonlara yol açabiliyor. Dünya Sağlık Örgütü, defin işlemlerinin eğitimli ekipler tarafından güvenli ve insan onuruna uygun biçimde gerçekleştirilmesini, ailelerin ve yerel toplulukların da sürece dahil edilmesini öneriyor. TEMASLILARIN 21 GÜN İZLENMESİ KRİTİK
Sınır Hareketliliği Salgınla Mücadeleyi Zorlaştırıyor
Salgınla mücadelede şüpheli vakaların hızla belirlenmesi, laboratuvar testlerinin yapılması, doğrulanmış vakaların izolasyonu ve temaslı kişilerin takip edilmesi kritik önem taşıyor. Dünya Sağlık Örgütü, Ebola temaslılarının son olası maruziyetten itibaren 21 gün boyunca günlük olarak izlenmesini tavsiye ediyor. Sağlık kuruluşlarında kişisel koruyucu ekipman kullanımı, enfeksiyon kontrol tedbirleri ve sağlık çalışanlarının korunması da hastane kaynaklı bulaş zincirlerinin önlenmesinde kritik rol oynuyor.
SINIR HAREKETLİLİĞİ SALGINLA MÜCADELEYİ ZORLAŞTIRIYOR KDC’deki salgın, yalnızca sağlık sistemi açısından değil ülkenin coğrafi ve güvenlik koşulları sebebiyle de ciddi bir mücadele gerektiriyor. Özellikle doğu ve kuzeydoğu bölgelerinde nüfus hareketliliği, sınır ötesi ticaret, madencilik faaliyetleri, yerinden edilmiş topluluklar ve bazı bölgelerde devam eden güvenlik sorunları sağlık ekiplerinin vakalara ulaşmasını ve temaslıları izlemesini güçleştirebiliyor.
Uluslararası Acil Durum İlan Edilmişti
Dünya Sağlık Örgütü de mevcut salgının insani kriz, yoğun nüfus hareketleri ve güvenlik sorunlarının bulunduğu zorlu bir ortamda geliştiğine öne çıkıyor. ULUSLARARASI ACİL DURUM İLAN EDİLMİŞTİ KDC ve Uganda’da Bundibugyo virüsüne bağlı Ebola vakalarının doğrulanmasının ardından Dünya Sağlık Örgütü, salgını Uluslararası Sağlık Tüzüğü çerçevesinde “Uluslararası öneme sahip halk sağlığı acil durumu” olarak değerlendirmişti.
Bu statü, ülkeler arasında sürveyans bilgilerinin paylaşılması, sınır geçişlerindeki sağlık kontrollerinin güçlendirilmesi, laboratuvar kapasitesinin artırılması ve uluslararası sağlık kuruluşlarının müdahaleye koordineli biçimde destek vermesi açısından önem taşıyor. ÖNCEKİ EBOLA SALGINLARI ÖNEMLİ DERSLER BIRAKTI Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Ebola ile uzun yıllardır mücadele eden ülkelerin başında geliyor.
Önceki Ebola Salgınları Önemli Dersler Bıraktı
Virüsün ilk kez 1976 yılında tanımlanmasından bu yana ülkede çok sayıda salgın yaşandı. Önceki salgınlarda edinilen deneyimler; hızlı vaka tespiti, temaslı takibi, toplumla güvene dayalı iletişim kurulması, sağlık çalışanlarının korunması ve güvenli defin uygulamalarının bulaş zincirini kırmada belirleyici olduğunu ortaya koydu. 2014-2016 yıllarında Batı Afrika’da yaşanan büyük salgın da sağlık altyapısının yetersiz olduğu ve vakaların geç tespit edildiği koşullarda Ebola’nın ne kadar hızlı büyüyebileceğini göstermişti.
Bundibugyo virüsünün neden olduğu mevcut salgın, açıklanan vaka ve ölüm rakamlarıyla KDC tarihindeki en büyük ve en ölümcül Ebola salgını olarak kayıtlara geçti. Ortaya çıkan tablo, 2014-2016 Batı Afrika Ebola krizinin ardından dünya genelinde kaydedilen en büyük ikinci Ebola salgını niteliğini taşıyor. Salgının kontrol altına alınabilmesi için erken teşhis, izolasyon, temaslı takibi, güvenli defin uygulamaları, sınır ötesi koordinasyon ve yerel halkın sağlık ekipleriyle iş birliğinin kesintisiz sürdürülmesi hayati önem taşıyor.
