ANTALYA, (Antalya Olay) – Makina Mühendisleri Odası (MMO) Antalya Şube Başkanı Prof. Dr. İbrahim Atmaca, Türkiye’nin su fakiri ülkeler arasında hızla yer aldığını ifade ederek, bu durumla başa çıkmak için binalarda gri su geri kazanımının kritik öneme sahip olduğunu vurguladı. Atmaca, bu bağlamda, ada ve mahalle düzeyinde bütüncül kentsel dönüşüm stratejilerinin hayata geçirilmesinin gerekliliğine dikkat çekti. Gri su gibi sürdürülebilir su yönetimi çözümlerinin yaygınlaşmasının ancak bu stratejilerle mümkün olacağını belirtti.
Prof. Dr. Atmaca, Türkiye’nin kişi başına yıllık su tüketimi verileriyle birlikte su baskısı çeken ülkeler arasında yer aldığını ve projeksiyonların su fakiri ülkeler sınıfına doğru gidildiğini gösterdiğini belirtti. Atmaca, “Bu durum, tarımsal sulamadan sanayi ve evsel kullanıma kadar suyun verimli kullanımını artık bir seçenek olmaktan çıkararak, kamusal bir zorunluluk haline getirmiştir” dedi.
EVSEL ATIK SULARIN YÜZDE 75-80’İ GRİ SU
Atmaca, evsel kullanımda suyun verimli kullanımı için önemli tedbirlerden birinin gri su geri kazanımına odaklanmak olduğunu belirtti. “Evsel atık suları gri ve siyah su olarak iki gruba ayırmak mümkündür. Tuvaletlerden gelen atık sular siyah su olarak adlandırılırken, duş, banyo, lavabo, çamaşır ve bulaşık makinelerinden gelen sular gri su olarak tanımlanmaktadır. Evsel atık suyun yaklaşık yüzde 75-80’lik kısmı gri su niteliğindedir ve uygun arıtma ile yeniden kullanılabilir” şeklinde konuştu.
MEVCUT BİNALARDA DÖNÜŞÜM ZORUNLU
Gri su geri kazanım sistemlerinin mevcut binalara entegrasyonunun teknik ve ekonomik açıdan zorluklar içerdiğine dikkat çeken Atmaca, yeni binaların projelendirilmesi ve fizibilite çalışmalarının yapılmasının, gelecekte yaşanabilecek su krizine karşı atılacak önemli bir adım olacağını ifade etti. Gri su tesisatı ile siyah sudan ayrılan suyun, uygun arıtma sistemleri ile yeniden kullanılması gerektiğini vurguladı. Arıtılan gri su, özellikle tuvalet rezervuarları ve bahçe sulamasında değerlendirilebilmektedir. Tuvalet rezervuarlarında kullanılan su miktarının, evsel su tüketiminin yaklaşık yüzde 25’ine tekabül ettiği göz önüne alındığında, bu alanda önemli bir tasarruf potansiyeli bulunmaktadır.” dedi.
GRİ SU İÇİN YÜKSEK PAYDAŞ SAYISI GEREKİYOR
Yapılan mühendislik hesaplamalarının, gri su geri kazanım sistemlerinin ekonomik olarak uygulanabilir hale gelmesi için ortalama 200 daire düzeyinde bir paydaş yapısının oluşması gerektiğini gösterdiğini belirten Atmaca, bu nedenle tekil bina ölçeğinde çözümlerin sınırlı kaldığını; gri su geri kazanımının esas olarak site, ada veya mahalle ölçeğinde planlanması gerektiğini aktardı.
Atmaca, “Bu bağlamda, yüksek su tüketimine sahip ve en az 100 yatak kapasitesine sahip turizm tesisleri ile büyük konut yerleşimlerinde gri su geri kazanım sistemlerinin yapı şartnamelerinde zorunlu bir unsur olarak yer alması gerekmektedir. Bunun da merkezi yönetmelikler veya belediyelerin imar plan notları aracılığıyla güvence altına alınması önem taşımaktadır” dedi.
BİNA DEĞİL, BÜTÜNCÜL KENTSEL DÖNÜŞÜM
Prof. Dr. İbrahim Atmaca, kentsel dönüşümün yalnızca bina yenilemekten ibaret olmadığını ifade ederek, “Ada ve mahalle düzeyinde bütüncül kentsel dönüşüm stratejileri uygulanmadan gri su gibi sürdürülebilir su yönetimi çözümlerinin yaygınlaştırılması mümkün değildir. Yaklaşık 200 paydaşın bir araya geldiği planlı dönüşüm alanlarında kurulacak gri su geri kazanım sistemleri, evsel su tüketimini azaltmada etkili, kalıcı ve sürdürülebilir bir çözüm sunacaktır” şeklinde konuştu.
