Türkiye Basın Federasyonu tarafından düzenlenen ‘Anadolu Sohbetleri’ programının onur konuğu, Milli Savunma Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Erhan Afyoncu oldu. Esenler Belediyesi’nin ev sahipliğinde, Esenler 15 Temmuz Millet Bahçesi Sadettin Ökten Şehir ve Düşünce Merkezi’nde gerçekleşen kahvaltılı sohbet etkinliğinde, Prof. Dr. Afyoncu, güncel meseleler üzerine değerlendirmelerde bulundu.
‘AŞIRI ŞEHİRLEŞME DOĞAL AFETLERİN TEMEL NEDENİ’
Etkinlikte bir konuşma gerçekleştiren Rektör Prof. Dr. Erhan Afyoncu, “Başımıza gelen doğal felaketlerin en önemli nedenlerinden biri aşırı şehirleşme ve şehirlerin kontrolsüz büyümesidir. Sel olaylarının yanı sıra depremlerin yıkıcı etkilerinin artması da bu durumla ilişkilidir. Bu sorun sadece İstanbul’a özgü değil; Anadolu’nun birçok şehrinde de benzer sorunlar yaşanmaktadır. Örneğin, Tokat’ın nüfusu 180 bine ulaştığında şehir ovaya doğru genişlemeye başladı. Ova alanlarında, 100 yıl önce göl olan yerler yerleşime açılmış. Böylece hem tarım arazileri yok ediliyor hem de güvenli olmayan zeminlere binalar inşa ediliyor. Bu sorunlar Erzurum ve Sivas gibi şehirlerde de görülüyor. Eski şehirlerin dönüşümü kaçınılmaz hale gelmiştir. Geçmişte elit kesimlerin yaşadığı alanlar günümüzde daha az tercih edilir hale gelmiştir. Bu nedenle bu bölgeleri, tarihi mimariye uygun ve güvenli alçak katlı yapılarla yeniden inşa etmek gerekiyor. Böylece daha yaşanabilir ve güvenli şehirler ortaya çıkacaktır. Buradaki binaları başarılı buluyorum; alçak katlı ve belirli bir niteliğe sahip yapılar. Bu model her yerde uygulanamaz, ancak Anadolu şehirlerinde bu mümkündür” şeklinde konuştu.
‘NÜFUSUN DENGELİ DAĞILIMI GEREKİYOR’
Prof. Dr. Afyoncu, ikinci olarak yaşanabilir kasabaların oluşturulması gerektiğine dikkat çekerek, “Yaklaşık 5 bin nüfuslu kasabalar kurarak köy yaşamını modernize etmemiz gerekiyor. Nüfus dengeli dağılmadığı sürece afetlerin etkisi de büyüyor. Büyükşehirlerde nüfus artışını sınırlarken, kırsal alanlarda bu artış daha kolay olmaktadır. Kırsalda çocuk yetiştirmek de daha kolaydır. Özbekistan’da doğurganlık oranı üç buçuk civarındadır; çünkü nüfusun büyük bölümü hala kırsal yaşam sürmektedir. Türkiye’de de kırsal yaşam yaygındı ve doğurganlık oranı daha yüksekti. 1980’lerde kent-kır nüfusu ilk kez eşitlenmişti. Bugün ise şehir nüfusu yüzde 90’ları geçmiştir. Eğer şehir yapısını gözden geçirmezsek pek çok sorunla karşı karşıya kalmamız kaçınılmaz olacaktır. Dünya genelinde ise büyük bir kaos ve çatışma dönemine doğru ilerliyoruz. Bunun bir dünya savaşına mı yoksa farklı türde çatışmalara mı dönüşeceği belirsiz. Ancak dünya jeopolitik olarak yeniden şekilleniyor. En endişe verici olan ise uluslararası düzende değerlerin ve kuralların zayıflamasıdır. Devletlerin ve milletlerin geleceği belirsiz bir döneme girmekte. Bu ortamda zayıf devletlerin ayakta kalması zorlaşacak. Muhtemel olarak dünya yeniden şekillenecek ve devlet sayısında artış yaşanacak; yeni bölünmeler görülebilir” ifadelerini kullandı.
‘GÜÇLÜ DEVLETLER AYAKTA KALACAK’
Prof. Dr. Afyoncu, “Bu kaotik ortamda sağlam müttefikleri olan, güçlü ordusu bulunan ve yönetim sistemi oturmuş devletler ayakta kalacak. Savaş teknolojisi de robotik ve insansız sistemlere doğru evriliyor. Bu noktada merhum Özdemir Bayraktar’ı rahmetle anmak gerekir. Onun öncülüğünde kurulan Baykar tarafından geliştirilen insansız araçlar, Türkiye’nin savunma teknolojisinde önemli bir dönüşüm sağlamıştır. Bu gelişmeler ordunun yapılanmasına da yansıyor ve diğer savunma sanayi şirketleriyle birlikte bütüncül bir ilerleme sağlanıyor. Kısa pistli gemilerden kalkış yapabilen insansız hava araçlarının başarılı atışları ve hava-hava kabiliyetleri, bu alanda yeni bir aşamaya geçildiğini gösteriyor. Bu tür teknolojik üstünlükler, içinde bulunduğumuz belirsiz ve rekabetçi dönemde stratejik avantaj sunuyor. Ancak yalnızca kendi silah gücü yeterli değildir; güvenilir ve güçlü müttefiklik ilişkileri de en az savunma kapasitesi kadar önemlidir. Türkiye’nin Asya, Avrupa ve Afrika’da güvenilir müttefik sayısını artırması, devletin dayanıklılığını ve sürekliliğini güçlendirecektir” dedi.
