Çin Halk Cumhuriyeti Ankara Büyükelçisi Jiang Xuebin, bölgedeki barış ve istikrarın sağlanması adına Çin’in kararlı bir şekilde çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti. Büyükelçi, tarihin güç kullanımıyla sorunların çözülemeyeceğini gösterdiğini vurgulayarak, gerçekçi çözümlerin diyalog ve diplomasi yoluyla elde edilebileceğini ifade etti. Jiang, Çin’in öncülüğünde Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK) Gazze için acil ateşkes sağlayan ilk bağlayıcı kararın kabul edildiğini hatırlattı. Ayrıca, Suudi Arabistan ve İran arasında tarihi bir uzlaşmanın sağlandığını ve 14 Filistinli grubun Çin’de bir araya gelerek “Pekin Deklarasyonu”nu imzaladığını aktardı. Bu gelişmelerin bölgedeki uzlaşı dalgasını başlattığını belirtti. İran’daki çatışmaların ortaya çıkmasından bu yana Çin’in barışı teşvik etme çabalarını sürdürdüğünü ifade eden Jiang, Dışişleri Bakanı Wang Yi’nin Türk mevkidaşı Hakan Fidan dahil 26 kez telefon görüşmesi yaptığını kaydetti. Çin hükümetinin Orta Doğu Özel Temsilcisi’nin bölgede mekik diplomasisi yürüttüğünü de sözlerine ekledi. Ayrıca, Çin’in Pakistan ile birlikte Körfez ve Orta Doğu’da barışın yeniden sağlanmasına yönelik beş maddelik bir ortak girişim geliştirdiğini belirtti. Bölgedeki barış için olumlu bir dış ortam oluşturmak amacıyla, Pakistan ile Afganistan arasındaki çatışmanın sonlandırılması için Urumçi’de üçlü bir görüşme yapıldığını da ifade etti.
Büyükelçi Jiang Xuebin, açıklamalarına devam ederek, Çin’in bölgedeki adalet ve hakkaniyeti daima savunduğunu vurguladı. Filistin meselesinin Orta Doğu’nun merkezinde yer aldığını ve bölgedeki barış ile uluslararası adalet açısından kritik bir öneme sahip olduğunu dile getirdi. “İki devletli çözüm”ün Filistin meselesinin yegâne çözüm yolu olduğunu belirten Jiang, diğer tüm düzenlemelerin bu çözümü desteklemesi gerektiğini ifade etti. Çin, Filistin Kurtuluş Örgütü ve Filistin Devleti’ni tanıyan ilk ülkelerden biri olarak, Filistin halkının meşru ulusal haklarını geri kazanma mücadelesini kararlılıkla desteklemeye devam edeceğini açıkladı. İran’daki çatışmaların bölgesel güvenlik ve istikrarı ciddi şekilde etkilediğini belirten Büyükelçi, İran ve Körfez ülkelerinin egemenliğine saygı gösterilmesi gerektiğine dikkat çekti. Ayrıca, bölge ülkelerinin iş birliğine dayalı, kapsamlı ve sürdürülebilir bir güvenlik anlayışı ile diyalog yoluyla anlaşmazlıklarını çözmesi gerektiğini belirtti.
Büyükelçi, “Çin, bölgedeki kuralları ve düzeni kararlılıkla pekiştirmektedir. Güçlü olmak, haklı olmak anlamına gelmez” şeklinde konuştu. Dünya’nın güçlünün zayıfı ezdiği bir orman kanunu çağına geri dönmemesi gerektiğini belirtti. İran savaşında kimin haklı kimin haksız olduğunun belirgin olduğunu ifade eden Jiang, ABD ve İsrail’in BM Güvenlik Konseyi’nin yetkisi olmaksızın İran’a yönelik askeri saldırılarda bulunmasının, uluslararası hukukun temel normlarını ihlal ettiğini vurguladı. Ayrıca, ABD ve İsrail’in İran’daki nükleer tesislere saldırılarının, nükleer silahların yayılmasını önleme rejimini baltaladığını ve Küresel Güney ülkelerinin barışçıl amaçlarla nükleer enerjiyi kullanma haklarına zarar verdiğini belirtti. Çin, bu duruma karşı kararlılıkla çıkmaktadır. Tarafların gerçek çok taraflılığı hayata geçirmesi, BM merkezli uluslararası sistemi koruması ve Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’nın etkinliğini sağlaması gerektiğini ifade etti.
Jiang Xuebin, yükselen büyük ülkeler ve Küresel Güney’in önemli üyeleri olarak Çin ve Türkiye’nin gerçek çok taraflılık anlayışını benimsediğini ve birçok uluslararası meselede ortak görüşlere sahip olduğunu belirtti. Çin, ateşkesin sağlanması ve sorunların siyasi yollarla çözülmesi için gösterilen çabaları takdirle karşıladığını ifade etti. Bu yıl, Çin’in 15. Beş Yıllık Plan döneminin başlangıcını ve Türkiye ile ilişkilerinin 55. yılını kutladığını belirten Jiang, iki ülke liderlerinin mutabakatlarını hayata geçirmek için karşılıklı güveni pekiştirmeye ve çok taraflı konularda koordinasyonu güçlendirmeye hazır olduklarını ifade etti. Ayrıca, çatışmaların sona erdirilmesi ve diyalog ile müzakerelerin başlatılması için köprü rolü üstleneceklerini duyurdu.
