Türkiye’nin Karadeniz’e yönelik güvenlik anlayışı ve stratejisi ile bu çerçevede oluşturulan NATO ve NATO dışı çok uluslu deniz karargahları hakkında Milli Savunma Bakanlığı (MSB) açıklamalarda bulundu. Bakanlık, “Bölgesel sahiplik ilkesi ve Montrö Sözleşmesi’nden ödün verilmesi söz konusu değildir. Tüm çalışmalar bu temel prensipler doğrultusunda yürütülmektedir. Türkiye’nin Karadeniz güvenlik anlayışı, Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile sağlanan denge ve istikrarın korunmasına ve bölgesel sahiplik ilkesine dayanmaktadır. Bu yaklaşım sayesinde, Karadeniz geçmişte olduğu gibi günümüzde de geniş çaplı bir çatışma alanına dönüşmemiştir. Türkiye, Rusya-Ukrayna savaşı sürecinde Montrö hükümlerini kararlılıkla uygulayarak çatışmanın deniz boyutuna yayılmasını engellemiştir. Artan jeopolitik rekabet ve güvenlik risklerine rağmen, ülkemiz bölgedeki istikrarı korumaya ve gerilimi tırmandırmamaya yönelik tutumunu sürdürmektedir. Türkiye, Karadeniz’in bir rekabet alanına dönüşmesini engellemek için inisiyatif almayı devam ettirmekte ve bölgesel güvenlik mimarisinin korunmasında aktif rol üstlenmektedir” ifadelerini kullandı.
‘DENİZ UNSUR KOMUTANLIĞI GÖREVİ, ÜLKEMİZ TARAFINDAN YÜRÜTÜLECEK’
Açıklamada, Ukrayna Gönüllüler Koalisyonu Deniz Unsur Komutanlığı’na (MCC) ilişkin de bilgiler verildi. “Rusya-Ukrayna Savaşı’nın barışla sona ermesi durumunda, alınacak güvenlik düzenlemelerine yönelik planlamalar yapılmaktadır. Halihazırda 33 ülke bu koalisyona katılma isteğini beyan etti. Bu girişim, NATO ile ilişkili olmayan çok uluslu bir organizasyondur. Çok Uluslu Ukrayna Kuvveti (MNF-U), Fransa’da (Paris) oluşturulan operatif karargah üzerinden yönetilecektir. Deniz Unsur Komutanlığı (MCC) görevi, güvenliğin korunması, bölgesel sahiplik ilkesinin sürdürülmesi ve Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile sağlanan dengenin muhafazası amacıyla ülkemiz tarafından yürütülecektir. Bu kapsamda, 15-16 Nisan 2025 tarihlerinde Ankara’da gerçekleştirilecek toplantıda, Türkiye’nin deniz boyutundaki planlama faaliyetlerine liderlik etmeye devam etmesi ve Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin hukuki çerçevesinin esas alınması konularında mutabakata varılmıştır. Deniz Unsur Komutanlığı Karargahı, 25 Ağustos 2025 tarihinden itibaren sadece Türk personelden oluşan çekirdek kadro ile teşkil edilecektir. Bu karargaha 14 ülke katkı beyanında bulunmuş, ancak deniz platformlarına yönelik katkılar yalnızca kıyıdaş ülkeler olan Türkiye, Romanya ve Bulgaristan tarafından sağlanacaktır” denildi.
‘MCM BLACK SEA, TÜRKİYE ÖNCÜLÜĞÜNDE OLUŞTURULDU’
Karadeniz’de, Rusya-Ukrayna Savaşı sırasında ortaya çıkan mayın tehlikesine karşı kurulan Karadeniz Mayın Karşı Tedbirleri Görev Grubu (MCM Black Sea) ile ilgili olarak ise şu açıklamalar yapıldı: “Türkiye öncülüğünde Romanya ve Bulgaristan tarafından oluşturulan bu girişim, NATO kuvvet yapısı dışında kalan bir organizasyondur. Görev kuvveti, 11 Ocak 2024 tarihinde imzalanan mutabakatla kurulmuş ve 1 Temmuz 2024’te ilk aktivasyonunu ilan etmiştir. Temel görevi, Karadeniz’de mayın arama faaliyetleri icra etmek ve kritik su altı altyapılarının güvenliğine katkı sağlamaktır. Katılımcı ülkeler, milli mayın arama gemileriyle faaliyet göstermektedir ve komuta ile karargah görevi 6 aylık rotasyonlarla üç ülke arasında dönüşümlü olarak yürütülmektedir. Şu anda görev kuvveti, Türkiye tarafından komuta edilen 9’uncu aktivasyon periyodunu icra etmektedir.”
‘2023 YILINDA NATO KARARGAHLARI KURULMASI FAALİYETLERİNE BAŞLANDI’
Milli Savunma Bakanlığı, NATO Karargahları hakkında da şu bilgileri paylaştı: “Türkiye, 1952 yılında NATO’ya üye olmuş ve İttifakın en büyük ikinci ordusuna sahiptir. NATO komuta ve kuvvet yapısında önemli görev ve sorumluluklar üstlenmektedir. 2020 yılından itibaren NATO’nun Savunma ve Caydırıcılık Konsepti’ne uygun olarak plan ve komuta kontrol sistemlerinde değişiklikler yapılmıştır. Tehditleri caydırmak ve savunmaya geçişi kolaylaştırmak amacıyla stratejik ve bölgesel planlar hazırlanmış ve bu planları uygulayacak karargahların tesis edilmesi öngörülmüştür. Bu çerçevede; 2023 yılında Çokuluslu Kolordu Karargah-Türkiye (MNC-TÜR) ve 2024 yılında Birleşik Görev Kuvveti (CTF) Karadeniz kurulması faaliyetlerine başlanmıştır.”
‘CTF-BLACK KARARGAHININ KOMUTASI ÜLKEMİZ TARAFINDAN ÜSTLENİLDİ’
Bakanlık, Birleşik Görev Kuvveti-Karadeniz (CTF BLACK) ile ilgili olarak, “Deniz harekat alanında planların uygulanabilmesi için 2024 yılında 5 adet (Atlantik, Kuzey Denizi, Baltık Denizi, Akdeniz ve Karadeniz) Birleşik Görev Kuvveti (CTF) kurulması planlanmaktadır. Karadeniz’de kurulacak olan CTF-Black karargahının komutası ve ev sahipliği, bölgesel sahiplik ilkesi gereği 2028 yılına kadar ülkemiz tarafından üstlenilecektir. 2028 yılından sonra, Karadeniz’e kıyıdaş müttefiklerin (Romanya ve Bulgaristan) yapacağı tekliflere dayanarak, bahse konu karargaha ev sahipliği ve komuta edecek ülke belirlenecektir. Karargah kurulum faaliyetlerine devam edilmekte olup yalnızca çekirdek personel atamaları yapılmıştır” bilgisi verildi.
‘TÜRKİYE NATO KARAR MEKANİZMASINDA AKTİF ROL ÜSTLENİYOR’
Bakanlık, NATO MNC-TÜR ve CTF BLACK’ta sadece Türk personelin görevli olduğuna dikkat çekerek, “Bilgilerini paylaştığımız üç adet deniz ve bir adet kara karargahı, ülkemizin güvenlik ihtiyaçları ve Karadeniz’e yönelik politik duruşumuz ile uyumlu olarak teşkil edilmektedir. Türkiye, NATO karar mekanizmasında aktif rol üstlenmektedir. Bu rolüyle, geçmişte NATO’ya kuvvet tahsis eden bir ülke olmanın ötesine geçerek, karar alma ve yön verme süreçlerinde etkin bir şekilde yer almakta ve oluşturulan yapıları kendi güvenlik öncelikleri doğrultusunda şekillendirmektedir. Savunma ve güvenlik konuları, eksik bilgi ve dar bakış açısıyla yorumlanamayacak kadar önemlidir. Bu çerçevede, Bakanlığımız tarafından yapılan resmi açıklamaların takip edilmesi ve dezenformasyon içeren haber ve yorumlara itibar edilmemesi önem arz etmektedir” ifadelerine yer verildi.
