Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu, ABD-İsrail-İran savaşına ve bu savaşın Türkiye ile bölge üzerindeki etkilerine dair gelişmeleri değerlendirmek amacıyla TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un başkanlığında toplandı. Oturuma; Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, AK Parti Genel Başkan Vekili Efkan Ala, AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, siyasi parti grup başkanları, başkan vekilleri ve milletvekilleri katılım gösterdi.
‘SİSTEM BUNALIMIDIR’
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, toplantının toplanma sebebini, uluslararası sistemdeki derin sarsıntılar olarak tanımlayarak, “Son günlerde yaşanan olaylar, uluslararası sistemin doğasına dair önemli sarsıntılar ortaya çıkarmaktadır. İran’a yönelik son saldırılar, bölgemizdeki hassas dengeleri daha da kırılgan hale getirmiştir. Bu saldırılarla beraber yaşanan güvenlik krizi, uluslararası hukuk, meşruiyet, egemenlik, diplomasi ve caydırıcılık gibi kavramların ne ölçüde aşındığını bir kez daha gözler önüne sermektedir. Bugün karşılaştığımız tabloyu yalnızca askeri bir gelişme olarak ele almak, meselenin özünü anlamakta yetersiz kalacaktır. Açık gerçek, güç kullanımının hukukun yerini aldığı ve uluslararası mekanizmaların etkisiz hale getirildiği bir sistem bunalımıdır. Günümüzde yaşananlar, dünya siyasetinin giderek orman kanunlarıyla belirlendiğini göstermektedir.” şeklinde ifade etti.
‘ULUSLARARASI SİSTEM BİR ÇÖZÜLME SÜRECİNE GİRMİŞTİR’
Kurtulmuş, kurallara dayalı uluslararası düzenin işlev kaybına uğradığını ve mevcut kurumların etkisinin sıfıra indiğini belirtti. “Kurallar var fakat güçlüye karşı uygulanamamaktadır. Kavramlar mevcut ama içleri boşaltılmıştır. Bu nedenle yaşanan gelişmeler geçici bir kriz olarak görülemez. Uluslararası sistem, işleyişi açısından ağır bir çözülme sürecine girmiştir. Hukukun yerini kuvvetin, ilkenin yerini keyfiliğin aldığı bir ortam oluşmaktadır. Bu süreçte en ağır bedeli ise her zaman olduğu gibi siviller ödemektedir.” dedi. Gazze’deki insani felaketin yanı sıra İran’da ve Lübnan’da yaşanan kayıpların da trajedinin yeni halkaları olduğunu vurguladı.
‘TÜRKİYE BÖYLE ZAMANLARDA SUSAMAZ’
Kurtulmuş, Gazze, Suriye, İran, Lübnan, Yemen ve Somali’de yaşanan olayların birbirleriyle bağlantılı olduğunu belirterek, “Milletçe sahip olduğumuz ahlaki ve siyasi duruş açıktır. Medeniyet birikimimiz ve tarih bilincimiz, zulüm karşısında hakkı açıkça ifade etmeyi gerektirir. Suskunluk, zulmün en konforlu sığınağına dönüşebilir. Türkiye Cumhuriyeti böyle dönemlerde susamaz. Gazi Meclis de bu tür zamanlarda sesiz kalamaz.” şeklinde konuştu.
‘DEVLETİMİZ DİPLOMASİ ANLAYIŞIYLA HAREKET ETMEKTEDİR’
Kurtulmuş, İsrail’in bölge ülkelerine yönelik saldırgan tutumunun belirleyici bir unsur olduğunu aktararak, “Savaş, ABD’de ciddi maliyet kaygıları ve toplumsal tartışmaları gündeme getirmiştir. Bu nedenle saldırıların durdurulması ve çatışmanın daha büyük bir felakete dönüşmesinin engellenmesi zorunludur. Türkiye’nin son günlerde yürüttüğü diplomasi trafiği, bu çerçevede değerlendirilmeli. Ülkemiz, olayları insani, hukuki ve siyasi sonuçları itibarıyla ele almaktadır. Devletimiz, ilkeli ve hakkaniyet esasına dayalı bir diplomasi anlayışıyla hareket etmektedir.” dedi.
‘SÜRECİN AKAMETE UĞRAMASINA MÜSAADE EDİLMEYECEKTİR’
Kurtulmuş, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve devlet kurumlarının yürüttüğü yoğun diplomasi çalışmalarını kıymetli bulduğunu ifade etti. “Komşuluk hukukuna zarar verecek hiçbir yanlış hesabın parçası olmayacağımızı belirtiyoruz. Barış için çaba gösterirken milli güvenliğimizi de koruma iradesine sahibiz. Bölgemizdeki her sarsıntının terör örgütleri aracılığıyla istikrarsızlığa dönüşmesine müsaade etmeyeceğiz.” şeklinde konuştu.
‘TARİHİN EN AĞIR HÜKÜMLERİYLE YÜZLEŞMEK ZORUNDADIR’
Kurtulmuş, bölge ülkelerinin egemenliğinin ihlal edilmesinin güven bunalımına yol açtığını belirtti. “Burada ciddi bir ahlaki çifte standart söz konusudur. Savaş siyasetine destek veren bazı görüntüler, meselenin güvenlik eksenli bir kriz olmadığını göstermektedir. Sağduyunun yerini taşkınlığın aldığı bir atmosferde, bölgemizin selamete kavuşması zorlaşmaktadır. Bugün asıl sorun, İsrail yönetimindeki saldırgan ve hukuk tanımaz anlayıştır.” ifadelerini kullandı.
KAPALI OTURUMA GEÇİLDİ
Kurtulmuş’un konuşmasının ardından kapalı oturuma geçildi. Bu oturumda Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, milletvekillerini gelişmeler hakkında bilgilendirdi. Bakanlar, 30’ar dakika sunum yaptıktan sonra siyasi parti grupları 20’şer dakika söz alarak görüşlerini ifade edecek. Kapalı oturum devam etmekte.
Kapalı oturum nedeniyle genel kurul salonundaki dinleyici ve gazeteciler dışarıya çıkarıldı. Meclis’teki basın büroları boşaltıldı ve kapılar kilitlendi. Güvenlik tedbirleri çerçevesinde jammerlar devreye alındı.
